Türkiye, PISA sonuçlarına göre her üç alanda puanını en fazla artıran OECD ülkesi oldu. Türkiye’nin sıralaması fen bilimlerinde 15, okuma becerilerinde 18, matematikte 11 basamak birden yükseldi.
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı’nın (OECD) 91 ülkenin katılımıyla uyguladığı Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı (PISA) 2025 sonuçları dün Slovakya’nın başkenti Bratislava’da açıklandı.
Türkiye, fen bilimleri, okuma becerileri ve matematik alanlarında OECD üyesi ülkeler arasında puanını en fazla yükselten ülke oldu. Türkiye, tüm alanlarda sıralamasını yukarı çıkardı. Fen bilimleri ve okuma becerileri alanında OECD ortalamasının üzerinde yer aldı. Türkiye’nin sıralaması; fen bilimlerinde 15, okuma becerilerinde 18, matematikte 11 basamak birden yükseldi. Türkiye son 10 yılda her üç alanda da performansını sürekli artıran tek OECD üyesi ülke oldu.
60 PUANLIK ARTIŞ
Verilerden öne çıkanlar şöyle:
■ Türkiye, fen bilimleri alanında 2003’te 434 olan puanını 60 puan artırarak 494’e yükseltti. Okuma becerilerinde 2003 yılında 441 olan puanını 31 puan artırarak 472’ye, matematik alanında ise 423 olan puanını 39 puan artırarak 462’ye yükseltti.
■ PISA 2003’ten 2025’e üç alanda da sıralamasını artırdı. Fen bilimlerinde 2003’te 35’inci sırada bulunan Türkiye, 2025’te 19’inci sıraya yükseldi.
■ Okuma becerilerinde 33’inci sıradan 18’inci sıraya yükselen Türkiye, sıralamasını yüzde 60 oranında iyileştirdi. Matematikte ise Türkiye, 34’üncü sıradan 28’inci sıraya yükselerek bu alanda yüzde 52 oranında iyileşme performansı gösterdi.
■ Uzun vadede Türkiye’nin her üç alanda da başarı sıralaması, yüzde 50’nin üzerinde yükseldi.
OECD’NİN 12 PUAN ÜZERİNDE
■ Fen bilimlerinde Türkiye’nin puanı 2022’ye göre 18, 2018’e göre 26 puan arttı. OECD ortalaması 482, tüm ülkeler ortalaması 443 olurken Türkiye 494 puana ulaştı. Böylece OECD ortalamasının 12 puan üzerine çıktı.
■ Türkiye fen bilimleri alanında PISA 2022’de 81 ülke arasında 34’üncü sırada yer alırken PISA 2025’te 91 ülke arasında 19’uncu sıraya yükseldi.
■ 2022’de 37 OECD ülkesi arasında 29’uncu sırada bulunan Türkiye, 2025’te 15 basamak birden çıkarak 38 OECD ülkesi arasında 14’üncü sırada yer aldı.
OKUMADA 16 PUAN ARTTI…
■ Okumada da Türkiye’nin puanı 2022’ye göre 16 puan arttı. OECD ortalaması 461, tüm ülkeler ortalaması 420 iken Türkiye 472 puan aldı. Türkiye, 2018’de OECD ortalamasının 21 puan gerisindeyken 2025’te 11 puan önüne geçti.
■ Türkiye ile tüm ülkeler ortalaması arasındaki fark da 2018’de 13 puanken 2025’te 52 puana çıktı. Okuma becerileri alanında Türkiye, PISA 2022’de 81 ülke arasında 36’ıncı sırada yer alırken PISA 2025’te 91 ülke arasında 18’inci sıraya yükseldi. Benzer şekilde 2022’de 37 OECD ülkesi arasında 30’uncu sıradaki Türkiye, 2025’te 38 OECD ülkesi arasında 13’üncü sırada yer aldı.
■ OECD ülkelerinin son 10 yıllık puan değişimlerine göre Türkiye; fen bilimleri, okuma ve matematiğin üçünde birden puanını artıran tek OECD üyesi ülke oldu. Türkiye aynı zamanda 2022’ye göre üç alanda da puanını en fazla artıran OECD ülkesi olarak kayıtlara geçti.
MATEMATİKTE BÜYÜK BAŞARI…
■ Türkiye yalnızca ortalama puanını değil, üst düzey performans gösteren öğrenci oranını da yükseltti. Fen bilimlerinde bu oran 2022’de yüzde 4.0 iken 2025’te yüzde 7.4’e çıktı ve yüzde 7.2’lik OECD ortalamasını ilk kez geçti. Okumada üst düzey performans gösterenlerin oranı yüzde 1.9’dan yüzde 4.2’ye, matematikte ise yüzde 5.4’ten yüzde 7.9’a yükseldi.
■ Üç alanda hem asgari hem de üst düzey performans gösteren öğrenci oranları PISA tarihindeki en yüksek seviyesine ulaştı. Türkiye ayrıca üç alanda da asgari performans düzeyine ulaşan öğrenci oranını artırdı.
■ Matematik alanında PISA 2025’te OECD ortalaması 463, tüm ülkeler ortalaması 429 iken Türkiye ortalaması ise 462 puan oldu ve Türkiye bu puanla tüm ülkeler ortalamasının üstünde yer aldı.
■ Matematik alanında ise PISA 2022’de 81 ülke arasında 39. sırada bulunan Türkiye, PISA 2025’te 91 ülke arasında 28. sıraya yükseldi. OECD ülkeleri arasında ise 2022 yılında 32. sıradaki Türkiye, 2025’te 23. sırada yer aldı.
EN FAZLA ARTIŞ FENDE…
PISA araştırmasında her döngüde farklı bir alan, “ağırlıklı alan” olarak değerlendiriliyor. PISA 2025’te ağırlıklı alan, fen bilimleri olarak belirlendi. Türkiye, PISA araştırmasında fen bilimleri alanında istikrarlı artış gösteren ülkeler arasında yer aldı.
PISA 2018 ve PISA 2022 ile kıyaslandığında PISA 2025 uygulamasında OECD ülkeleri ve tüm ülkelerin fen bilimleri alanı ortalama puanlarında düşüş yaşanmasına rağmen Türkiye’nin ortalama puanında 2022 yılına kıyasla 18 puan, 2018’e kıyasla 26 puan artış görüldü.
Öte yandan PISA 2025 uygulamasında OECD ülkeleriyle arasındaki puan farkını kapatan Türkiye, bu puan farkını kendi lehine 12 puan yükseltti. PISA 2025’te fen bilimleri alanı performansında OECD ortalaması 482, tüm ülkeler ortalaması 443, Türkiye ortalaması ise 494 puan oldu ve Türkiye bu puanla tüm ülkelere ve OECD ülkelerine ait ortalamanın üstünde yer aldı.
ALMANYA VE FRANSA’YI GEÇTİ…
■ Türkiye, okuma alanında İsviçre, Çekya, Avusturya, İsveç, Belçika ve Almanya’yı da geride bıraktı. Avusturya 467, İsveç 466, Belçika 466, Almanya 465 puanla sıralandı.
■ Türkiye fen bilimlerinde 485 puan alan Almanya’yı da sollamış oldu. Ayrıca 484 puan alan Fransa’nın yanı sıra İtalya, İspanya, Danimarka, Hollanda, Belçika ve Çekya gibi OECD ülkelerinin önünde yer aldı.
■ Türkiye matematikte 462 puana ulaşarak birçok Avrupa ülkesinin önüne de geçmiş oldu. Slovenya 460, Macaristan 459, Fransa 458, İspanya 457, Norveç 452, İzlanda 450 puanla sıralandı. İsrail’in puanı ise 433 oldu.
ERDOĞAN’DAN PISA MESAJI…
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan sosyal medya hesabından yayımladığı mesajında şunları söyledi: Türkiye, PISA 2025’te üç farklı alanda OECD ülkeleri arasında puanını en fazla artıran ülke oldu. Eğitime verdiğimiz önemin bir sonucu olan bu başarıda emeği geçen tüm öğretmenlerimizi, öğrencilerimizi, velilerimizi ve eğitim camiamızın tamamını tebrik ediyorum. Geleceğimizin teminatı olan evlatlarımızın daha nitelikli, daha öz güvenli, daha donanımlı yetişmeleri için çalışmaya devam edeceğiz.
‘SABIRLA SÜRDÜRÜLDÜ’
PISA sonuçlarını değerlendiren Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin “OECD’nin uzun dönem analizlerine göre 2015’ten 2025’e uzanan bu on yıllık süreçte her üç alanda birden fazla performansını anlamlı biçimde yükseltebilen tek OECD ülkesi yine Türkiye oldu. Bu netice, kısa vadeli çabaların değil, uzun vadeli, sabırla sürdürülen bir eğitim siyasetinin, eğitime bakış perspektifinin kalıcı bir sonucu olarak huzurlarınızda” dedi.
Kaynak: MİLLİYET Gazetesi
