Dünyanın yedi büyük ekonomisi (G7) ve Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), Hürmüz Boğazı'ndaki kilitlenme sonrası küresel enerji arzını korumak için toplandı. Kritik zirveden henüz "stokları boşaltma" kararı çıkmasa da, piyasalar 120 dolardan Trump'ın hamlesiyle 90 doların altına geriledi.
ABD-İsrail ve İran hattındaki çatışmaların dünya enerji şahdamarı Hürmüz Boğazı'nı kilitlemesi, Dünyanın yedi büyük ekonomisinden oluşan G7 (ABD, Almanya, İngiltere, Fransa, İtalya, Kanada ve Japonya) maliye bakanları, Uluslararası Enerji Ajansı'nı (IEA) harekete geçirdi.
Bir araya gelen maliye bakanları, petrol fiyatlarındaki dalgalanmanın merkez bankalarının faiz politikalarını ve hane halkı bütçelerini sarsmaması için stratejik rezervlerin kullanımını masaya yatırdı.
REZERV ANLAŞMASI ÇIKMADI...
Toplantıda IEA Başkanı Fatih Birol, piyasaların kötüleştiğini ve Hürmüz Boğazı'ndaki geçiş zorluklarına ek olarak üretim kısıtlamalarının risk oluşturduğunu belirtti.
IEA ülkelerinin 1,2 milyar varilin üzerinde acil durum petrol stoğuna sahip olduğu, ayrıca yaklaşık 600 milyon varil endüstri rezervi bulunduğu aktarıldı. Ancak G7 kanadından stratejik rezervlerin kullanılması konusunda henüz somut bir anlaşma çıkmadı.
Birol, petrol piyasasında son günlerde koşulların kötüleşmiş durumda olduğuna dikkati çekerek, şu ifadeleri kullandı:
Dünyanın çeşitli ülkelerinden enerji bakanlarıyla da durum hakkında yakın temas halindeyim. Yakın zamanda Suudi Arabistan, Brezilya, Hindistan, Azerbaycan ve Singapur ile görüşmeler yaptım."
Fransa Maliye Bakanı Roland Lescure, stokların serbest bırakılması için "henüz o aşamada değiliz" ifadesini kullandı.
PİYASALARDA TRUMP DALGALANMASI…
Hafta sonu yaşanan tırmanışla birlikte Pazartesi sabahı Asya piyasalarında Brent ham petrolün fiyatı 120 dolara yaklaştı. Ancak ABD Başkanı Trump'ın "savaşın neredeyse bittiğine" dair açıklamaları sonrası fiyatlar hızla 90 doların altına geriledi. Trump, nükleer tehdidin ortadan kalkması için kısa vadeli petrol artışlarının "ödenmesi gereken küçük bir bedel" olduğunu iddia etti.
HÜRMÜZ BOĞAZI KRİZİN MERKEZİNDE…
Dünya petrol arzının yaklaşık beşte biri Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyor. Ancak savaşın başlamasından bu yana boğazdaki tanker trafiği büyük ölçüde durma noktasına geldi.
ABD ve İsrail hafta sonu İran’daki petrol depoları ve enerji tesislerini hedef alan yeni saldırılar düzenledi. İran ise Körfez ülkelerindeki enerji altyapılarını hedef aldı. Suudi Arabistan, büyük bir petrol sahasına yönelen iki insansız hava aracını düşürdüğünü açıkladı.
GAZ FİYATLARI DA SIÇRADI…
Savaş yalnızca petrolü değil doğalgaz piyasalarını da etkiledi. İngiltere’de bir ay vadeli gaz fiyatları %25 artarak 171 pence/term seviyesine yükseldi.
Gaz fiyatları savaş öncesine göre neredeyse iki katına çıkarken, yine de 2022’de Rusya-Ukrayna savaşı sonrası görülen rekor seviyelerin altında kaldı.
UZMANLAR UYARDI: 150 DOLAR MÜMKÜN…
NinetyOne Asset Management’tan Paul Gooden, çatışmanın uzaması halinde petrol fiyatlarının 120–150 dolar aralığına çıkabileceğini söyledi. Gooden, “Çatışma ne kadar uzun sürerse petrol piyasası o kadar gerginleşir” değerlendirmesinde bulundu.
Kaynak: Türkiye Gazetesi
